طرز تهیه عدسی لعاب دار برای ۴ نفر + فوت و فن جا افتادن

عدسی یکی از صبحانه های گرم، خوشمزه و پرطرفدار ایرانی است که با مواد ساده ای درست می شود. راز خوشمزه شدن عدسی این است که عدس کاملا بپزد و غذا فرصت کافی برای جا افتادن داشته باشد. در این دستور، سیب زمینی و مقداری از عدس پخته را له می کنیم تا عدسی بدون استفاده از آرد، لعاب دار و غلیظ شود.

مواد لازم عدسی برای ۴ نفر

مقدار نمک را در پایان پخت دوباره بررسی کنید و اگر لازم بود، کمی بیشتر بریزید.

زمان آماده سازی و کالری عدسی

زمان خیساندن عدس در زمان کل حساب نشده است. کالری هر وعده نیز بدون نان، کره، پیاز داغ و مخلفات کنار عدسی محاسبه شده و با توجه به مقدار روغن و مقدار هر وعده می تواند متفاوت باشد.

خلاصه طرز تهیه عدسی

پیاز خرد شده را با روغن تفت دهید تا سبک و طلایی شود. زردچوبه و فلفل سیاه را اضافه کنید و کمی تفت دهید. عدس شسته شده را همراه ۵ پیمانه آب جوش داخل قابلمه بریزید و با حرارت ملایم بپزید. وقتی عدس تا حد زیادی نرم شد، سیب زمینی نگینی را اضافه کنید. رب را جداگانه کمی تفت دهید و همراه نمک داخل قابلمه بریزید. پس از پخت کامل عدس و سیب زمینی، یک ملاقه از مواد را له کنید و دوباره داخل قابلمه برگردانید. عدسی را چند دقیقه دیگر بدون در بپزید تا جا بیفتد.

مراحل تهیه عدسی

مرحله اول: شستن عدس

عدس را پاک کنید و چند بار با آب سرد بشویید تا گرد و خاک و ذرات ریز آن کاملا جدا شود.

عدس برخلاف نخود و لوبیا به خیساندن طولانی نیاز ندارد و می توانید آن را بلافاصله پس از شستن بپزید. اگر فرصت دارید، عدس را ۱ تا ۲ ساعت در آب بخیسانید و سپس آب آن را دور بریزید. عدس خیس خورده زودتر می پزد؛ پس از حدود ۲۰ دقیقه پخت، چند دانه را امتحان کنید.

اگر می خواهید زمان پخت انواع عدس در قابلمه، زودپز و غذاهای مختلف را بدانید، به مطلب مدت زمان پخت عدس مراجعه کنید.

مرحله دوم: تفت دادن پیاز

پیازها را نگینی ریز خرد کنید. یک و نیم قاشق غذاخوری روغن داخل قابلمه بریزید و آن را روی حرارت متوسط قرار دهید.

پیاز خرد شده را داخل قابلمه بریزید و تفت دهید تا نرم و کمی طلایی شود. سپس زردچوبه و فلفل سیاه را اضافه کنید و حدود ۳۰ ثانیه تفت دهید تا عطر ادویه ها بلند شود.

زردچوبه را زیاد تفت ندهید؛ زیرا ممکن است بسوزد و طعم غذا را تلخ کند.

مرحله سوم: پختن عدس

عدس شسته شده را به پیاز اضافه کنید و ۵ پیمانه آب جوش داخل قابلمه بریزید. حرارت را زیاد کنید تا آب به جوش بیاید. سپس شعله را کم کنید تا عدس با حرارت ملایم بپزد.

در قابلمه را کمی باز بگذارید تا آب سر نرود. عدس با توجه به نوع و تازگی آن معمولا حدود ۳۰ تا ۴۵ دقیقه برای پخت کامل زمان نیاز دارد.

پس از حدود ۲۰ تا ۲۵ دقیقه، یک دانه عدس را امتحان کنید. اگر عدس هنوز سفت بود و آب قابلمه کم شده بود، باقی مانده آب جوش را کم کم اضافه کنید.

مرحله چهارم: اضافه کردن سیب زمینی

سیب زمینی را پوست بگیرید و به صورت نگینی ریز خرد کنید. اندازه تکه ها بهتر است حدود ۱ تا ۱٫۵ سانتی متر باشد تا به موقع بپزند.

وقتی عدس تا حد زیادی نرم شد و هنوز شکل خود را حفظ کرده بود، سیب زمینی را داخل قابلمه بریزید. سیب زمینی نگینی معمولا پس از ۱۰ تا ۱۵ دقیقه نرم می شود.

اگر سیب زمینی را از ابتدای پخت اضافه کنید، ممکن است پیش از پخت کامل عدس بیش از حد له شود. به همین دلیل بهتر است آن را در نیمه دوم پخت داخل قابلمه بریزید.

مرحله پنجم: تفت دادن رب

نصف قاشق غذاخوری روغن باقی مانده را داخل یک تابه کوچک بریزید. رب گوجه فرنگی را اضافه کنید و حدود ۱ تا ۲ دقیقه روی حرارت ملایم تفت دهید تا بوی خامی آن گرفته شود و رنگ بهتری پیدا کند.

رب تفت داده شده را زمانی داخل قابلمه بریزید که عدس تا حد زیادی نرم شده باشد. یک قاشق چای خوری نمک نیز اضافه کنید و مواد را آرام هم بزنید.

مرحله ششم: لعاب دار کردن عدسی

وقتی عدس و سیب زمینی کاملا نرم شدند، حدود یک ملاقه از مواد داخل قابلمه را بردارید. عدس و سیب زمینی را با گوشت کوب دستی یا پشت قاشق له کنید و دوباره داخل قابلمه بریزید.

لازم نیست تمام عدسی را له کنید. له کردن همین مقدار باعث می شود غذا لعاب دار و غلیظ شود و در عین حال بیشتر دانه های عدس سالم بمانند.

با این روش، عدسی بدون نیاز به آرد قوام خوبی پیدا می کند.

مرحله هفتم: جا انداختن عدسی

پس از اضافه کردن مواد له شده، در قابلمه را بردارید یا کمی باز بگذارید. اجازه دهید عدسی حدود ۱۰ دقیقه دیگر با حرارت کم بپزد.

در این مرحله هر چند دقیقه یک بار عدسی را از کف قابلمه هم بزنید؛ زیرا با غلیظ شدن غذا، احتمال ته گرفتن آن بیشتر می شود.

اگر عدسی هنوز آبکی بود، چند دقیقه بیشتر آن را بدون در بپزید. اگر بیش از حد غلیظ شد، کمی آب جوش اضافه کنید و هم بزنید.

عدسی آماده باید غلیظ و لعاب دار باشد، اما نباید مثل پوره سفت شود. پس از خاموش کردن شعله، حدود ۵ دقیقه صبر کنید تا عدسی کمی جا بیفتد. سپس نمک آن را بچشید و در صورت نیاز کمی بیشتر اضافه کنید.

نکات مهم برای خوشمزه و لعاب دار شدن عدسی

آب را یکباره اضافه نکنید

ابتدا ۵ پیمانه آب جوش داخل قابلمه بریزید و یک پیمانه باقی مانده را کنار بگذارید. اگر عدس پیش از نرم شدن به آب بیشتری نیاز داشت، آب جوش را کم کم اضافه کنید.

اگر تمام آب را از ابتدا داخل قابلمه بریزید، ممکن است عدسی بیش از حد رقیق شود و برای غلیظ شدن به زمان بیشتری نیاز داشته باشد.

زمان پخت عدس همیشه یکسان نیست

نوع، اندازه و تازگی عدس روی مدت پخت آن تاثیر می گذارد. به همین دلیل، فقط به زمان گفته شده توجه نکنید و در دقایق پایانی چند دانه عدس را امتحان کنید.

عدس این غذا باید کاملا نرم شده باشد و با فشار کم بین دو انگشت له شود.

چرا رب را از ابتدای پخت اضافه نکنیم؟

بهتر است ابتدا اجازه دهید عدس تا حد زیادی نرم شود و بعد رب را داخل قابلمه بریزید. رب گوجه فرنگی کمی اسیدی است و اضافه کردن آن در ابتدای پخت ممکن است باعث شود عدس دیرتر نرم شود.

تفت دادن رب پیش از اضافه کردن به عدسی نیز بوی خامی آن را می گیرد و رنگ غذا را بهتر می کند.

آیا برای لعاب دار شدن عدسی به آرد نیاز داریم؟

خیر. اگر عدس و سیب زمینی کاملا بپزند و مقداری از آن ها را در پایان له کنید، عدسی بدون آرد هم غلیظ و لعاب دار می شود.

اگر بعد از له کردن مواد، عدسی هنوز رقیق بود، آن را چند دقیقه بدون در و روی حرارت کم بپزید تا آب اضافی آن بخار شود. اضافه کردن آرد ممکن است عدسی را سنگین کند و طعم خامی آرد در غذا باقی بماند.

طرز تهیه عدسی بدون رب

اگر عدسی بدون رب را بیشتر می پسندید، می توانید رب گوجه فرنگی را از مواد اولیه حذف کنید. در این صورت رنگ عدسی روشن تر می شود و طعم عدس و پیاز بیشتر به چشم می آید.

برای خوشمزه تر شدن عدسی بدون رب، می توانید هنگام سرو کمی گلپر یا آب لیموترش تازه روی آن بریزید.

طرز تهیه عدسی با قارچ

برای تهیه عدسی با قارچ، می توانید حدود ۱۵۰ تا ۲۰۰ گرم قارچ ورقه شده به این مقدار مواد اضافه کنید.

قارچ را جداگانه با حرارت نسبتا زیاد تفت دهید تا آب نیندازد و رنگ آن تیره نشود. سپس قارچ تفت داده شده را در ۱۰ تا ۱۵ دقیقه پایانی پخت داخل عدسی بریزید.

اگر می خواهید عدسی را با روغن کمتر و ترکیب متفاوتی درست کنید، روش کامل آن را در آموزش طرز تهیه عدسی رژیمی ببینید.

عدسی را با چه چیزی سرو کنیم؟

عدسی را می توانید همراه نان تازه، لیموترش، گلپر یا کمی پیاز داغ سرو کنید. بعضی افراد مقداری کره نیز روی عدسی داغ می ریزند که طعم آن را خوشمزه تر می کند.

اگر از کره، روغن یا پیاز داغ بیشتری استفاده کنید، کالری هر وعده نیز بیشتر می شود.

روش نگهداری عدسی پخته

باقی مانده عدسی را مدت زیادی بیرون از یخچال نگذارید. پس از خنک شدن، آن را داخل ظرف دربسته بریزید و در یخچال قرار دهید. بهتر است عدسی پخته را طی ۳ تا ۴ روز مصرف کنید.

عدسی پس از سرد شدن غلیظ تر می شود. برای گرم کردن دوباره، کمی آب به آن اضافه کنید و روی حرارت ملایم هم بزنید تا گرم و یکدست شود.